Wprowadzenie w życie z dniem 1 stycznia 2016 roku nowelizacji ustawy Prawo restrukturyzacyjne dało przedsiębiorcom możliwość skutecznej walki o utrzymanie firmy, która wpadła w przejściowe problemy finansowe. Zamiast ogłaszać upadłość i likwidować firmę, można teraz skorzystać z jednej spośród kilku dostępnych opcji dokonania restrukturyzacji przedsiębiorstwa. Jeśli proces restrukturyzacji zostanie przeprowadzony prawidłowo i na odpowiednim etapie niewypłacalności, istnieje bardzo duże prawdopodobieństwo, iż nie będzie konieczności likwidowania zakładu pracy. Jest to sytuacja korzystna zarówno dla samej firmy i jej pracowników, jak też dla rynku – szczególnie w dłuższej perspektywie czasowej.
W ramach postępowań restrukturyzacyjnych koniecznym jest sporządzenie planu restrukturyzacyjnego i testu prywatnego wierzyciel/inwestora
Instytut sporządza plany restrukturyzacyjne i testy prywatnego wierzyciel/inwestora.
Plan restrukturyzacyjny:
Plan restrukturyzacyjny jest obligatoryjnym i kluczowym elementem każdego postępowania restrukturyzacyjnego. Jest to dokument o charakterze prawno-ekonomicznym, który zawiera charakterystykę przedsiębiorstwa dłużnika, przyczyny trudnej sytuacji, pełny opis wraz z przeglądem planowanych środków restrukturyzacyjnych a także harmonogram wdrażania poszczególnych działań oraz prognozy dotyczące zysków i strat na kolejne lata funkcjonowania dłużnika. Jego minimalną zawartość ustawodawca wskazał wprost w art. 10 p.r.
Sporządzenie rzetelnego planu restrukturyzacyjnego wymaga znacznej wiedzy prawno-ekonomicznej oraz doświadczenia w restrukturyzacji przedsiębiorstw. Zasadniczo, autorem planu powinien być zarządca, wyjątkowo, w szczególnie uzasadnionych przypadkach może go sporządzić inny podmiot. Jest to pożądane przede wszystkim wtedy, gdy dłużnik prowadzi działalność gospodarczą w branży wymagającej bardzo specjalistycznej wiedzy.
Rola planu restrukturyzacyjnego jest szczególnie istotna w postępowaniu sanacyjnym. Zatwierdzenie planu jest bowiem warunkiem podejmowania takich działań sanacyjnych jak redukcja zatrudnienia, zbywanie mienia czy odstąpienia od niektórych umów.
Prawidłowo sporządzony plan restrukturyzacyjny pozwala na racjonalną i popartą danymi ocenę perspektywy naprawy przedsiębiorstwa dłużnika. Dzięki niemu wierzyciele mogą prognozować, czy prowadzone postępowanie ma szanse powodzenia oraz czy powinni udzielić poparcia przedstawionym propozycją układowym. Umożliwia on także weryfikację wystąpienia jednej z negatywnych przesłanek zatwierdzenia układu, tj. oczywistej niewykonalności układu.
Testu prywatnego wierzyciel/inwestora:
Jednostka prowadząca działalność gospodarczą narażona jest na występowanie ryzyk. Ryzyko jest tym groźniejsze im firma jest mniej odporna na zagrożenia, a zarządzający nie są świadomi jego występowania. Źle zidentyfikowane ryzyk i brak odpowiedniego działania może doprowadzić do kłopotów z płynnością i rentownością prowadzonej działalności, a w konsekwencji jej niewypłacalności i bankructwa. Uniknięciu tego ma służyć wprowadzone od 1 stycznia 2016 roku Prawo restrukturyzacyjne [Dz.U. z 2016 r., poz.1574] pozwalające na przeprowadzenie działań restrukturyzacyjnych, które mają na celu uratowanie prowadzonej działalności. Wprowadzenie nowych regulacji prawnych daje wiele możliwości udzielenia pomocy wyjścia z trudnej sytuacji, jak też niesie wiele obostrzeń z tego tytułu.
Dotyczy to zwłaszcza pomocy publicznej. Art. 140 p.r. wskazuje, że "jeżeli w postępowaniu restrukturyzacyjnym może dojść do udzielenia przedsiębiorcy przez państwo lub przy użyciu zasobów państwowych wsparcia". Odpowiedź na to znajdziemy za pomocą testu prywatnego wierzyciela. Test prywatnego wierzyciela daje odpowiedź, czy zaproponowane warunki są racjonalne i czy prywatny wierzyciel zaakceptowałby zaproponowane warunki układowe co do spłaty zobowiązań. Test prywatnego inwestora Odmianą testu prywatnego wierzyciela jest test prywatnego inwestora, który powinien zawierać następujące informacje o:
- przewidywanym poziomie zwrotu z zaangażowanego kapitału, określonym na podstawie oprocentowania zawartego w umowie kredytu lub pożyczki udzielonego przez podmiot
publiczny, - średnim terminie zwrotu z zaangażowanego kapitału porównywalnych inwestycji, ustalonego na podstawie badania rynku finansowego,
- przewidywanym poziomie ryzyka inwestycyjnego, jakiemu towarzyszyć może ryzyko indywidualne przypisane do poszczególnego dłużnika, jego kondycji finansowej, ryzyko podjętej konkretnej inwestycji z uwzględnieniem ryzyka branżowego, zmianą kursów i regulacji prawno-podatkowych,
- średnim poziomie ryzyka porównywalnych inwestycji z uwzględnieniem ryzyka generalnego, branżowego i indywidualnego.
Istotę testu prywatnego inwestora stanowi analiza podjętych decyzji w warunkach analogicznych do podmiotu publicznego, w szczególności pod względem posiadanego zaangażowania kapitałowego. Jeśli uzyskamy z testu wynik jest pozytywny, oznacza to, że nie mamy do czynienia z pomocą publiczną. Przedsiębiorca uzyskałby wsparcie od podmiotu publicznego na analogicznych warunkach, jak od podmiotów prywatnych.